Blaise Pascal: Lungano lwa Vhili ḽa Rulete

Muḓivhi wa mathematiki

Blaise Pascal o fhaṱa khalikhuleitha ya mitshini a na miṅwaha ya fumi na ṱahe, a sumbedza mvelelo dza dzhiomethri ya phurodzhekithivi a tshee muswa, a ita mushumo wa mutheo nga ha phuresha na vhuḓi, nahone nga 1654, kha maḽeḓere na Pierre de Fermat, a tandulula “thaidzo ya mapointi”: nḓila ya u kovhekanya zwavhuḓi tshelede ya bete ya mutambo wa khonadzeo wo dzhiwaho nga vhukati. Phindulo yavho, ya u kovhekanya u ya nga khonadzeomathematikiKhonadzeoKhonadzeo ya mvelelo, u bva kha 0 u ya kha 1 kana 0% u ya kha 100%. Nomboro nthihi: 1/37 = 2.70%.Vhalani zwoṱhe → ya mutambi muṅwe na muṅwe ya u kunda arali mutambo wo bvela phanḓa, ndi mathomo a ndeme yo lavhelelwahomathematikiNdeme yo lavhelelwahoMvelelo ya vhukati nga bete nga tshifhinga tshilapfu. −1/37 ya tshelede ya bete kha bete iṅwe na iṅwe ya ḓuvha ḽiṅwe na ḽiṅwe ya Yurophu.Vhalani zwoṱhe →. Vhalo iṅwe na iṅwe ya EV kha saithi iyi i bva kha maḽeḓere eneo.

Naa ho vha na mutshini wa rulete wa Blaise Pascal?

Vhukati ha miṅwaha ya vhu-1650 Pascal o shuma nga mutshini wa u tshimbila tshothe nahone hu ambiwa uri o fhaṱa vhili ḽo linganyiswaho zwavhuḓi ḽe ḽa mona tshifhinga tshilapfu nga u kwashana hu ṱukusa. Ngano ya uri vhili iḽo ḽo vha rotarazwishumiswaRotaraTshipiḓa tsha vhili tshine tsha mona nahone tsho fara mabuli.Vhalani zwoṱhe → ya rulete i dovholola kha ḓivhazwakale nnzhi nahone a yo ngo ṅwalwa na kha tshiṅwe tsha zwiko zwa mathomo. Zwi a konadzea uri vhaṋe vha dzikhasino kha ḓorobo dza maḓi a u ḓilafha kha ḓana ḽa vhu-18 ḽa miṅwaha vho shumisa dzina iḽi u rengisa. A si zwithu zwine Laborathori ya zwi tenda u ya nga vhuṱanzi.

Khonadzeo, nga maipfi awe na aṋu

Maḽeḓere a 1654 a ambi nga ha rulete, ye ya vha i sa athu u vha hone. A vhudzisa uri: vhatambi vhavhili vha ṱoḓa mapointi mararu uri vha kunde tshelede yoṱhe; vha ima kha 2–1; tshelede i fanela u kovhekanywa hani? Phindulo ya Pascal i shumisa zwine ṋamusi ra zwi vhidza ndeme yo lavhelelwaho i re na nyimele, na nḓila ya u humela murahu i tsela kha muri wa zwoṱhe zwi nga bvela phanḓa. Huygens o vhala maḽeḓere eneo nahone nga 1657 a gandisa bugu ya u thoma ya u funza nga ha ndeme yo lavhelelwaho. Ipfi “expectation” ndi ḽawe.

Bete ya Pascal

Khanedzano ya Pascal yo ḓivhalesaho nga ha u vhea bete a i ambi nga ha rulete, i amba nga ha Mudzimu: “bete” kha Pensées ine ya dzhia lutendo sa bete i re na mbadelo i sa fheli. Ndi khanedzano ya ndeme yo lavhelelwaho, nahone ndi lwa u thoma muthu a tshi shumisa thyeori ya u dzhia tsheo u tikedza tshiṅwe tshithu. Vhatambi vha rulete vhane vha bula Pascal nga ha vhili vha bula Pascal a si ene; ane a vha wa ndeme ndi we a sumbedza nḓila ya u ṋea mutengo bete.

Zwi mangadzaho

Hu sa londwi uri Pascal o fhaṱa vhili ḽa u thoma ḽa rulete kana hai, mutambo uyu ndi tsumbo yavhuḓi ya mushumo wawe wa vhukuma: tshishumiswa tsha munna we a sumbedza uri a ni nga wani tshithu nga u sa ṋea tshithu (u tshimbila tshothe a zwi shumi; ndeme yo lavhelelwaho a i xelei), tshi tshi shumiswa u sumbedza zwenezwo kha vhatambi vha milioni dzi si gathi nga ṅwaha.

Mbudziso